Ne Güzel Komşumuzsun Sen Semadirek

722
  • 245
  • 1
  •  
  •   

Samothraki Ege’de bir ada;

Ada Türkiye-Yunanistan sınırının hizasında, güneyde yer alıyor. Yunanistan’a ait ve ulaşmanın en kolay yolu Dedeağaç.

Ada 48 km açıkta. Yani oldukça uzak. Tam anlamıyla izole hali var bu yüzden. Dedeağaç’tan feribot 1.5 saatte varıyor.

Saros kıyıları ve Güney Trakya’dan net görülür. Çünkü ada bir dağdır aynı zamanda. Fengari zirvesi 1611 metredir.

Güney rüzgarları estiğinde Semadirek’in dağında uğuldar. Trakya’nın ortalarındaki köylerden bile bu ses duyulur. “Semadirek inleyi” denir.

“Semadirek inleyi” dendiği zaman, mevsim de kışsa eğer, kar gelir arkasından. Çünkü nemli güney rüzgarı soğuk havayla buluşur Trakya’da.

Samothraki’nin tarihi oldukça eskilere dayanır. İlyada Destanı’nda da Semadirek adasının ufuktaki silüetinin bahsi sık sık geçmektedir.

MÖ 8. yüzyılda Yunanların yaşamaya başladığı söyleniyor. Ada, limanı olmadığı için politik olarak önem taşımıyor. Ama çok önemli bir yanı var: Antik çağın en önemli dini alanlarından biri Samothraki’de. Gerçekten hala muazzam etkileyicilikte kalıntılar var;

Dünyaca ünlü Nike zafer tanrıçası heykeli de bu adadan. Tabi bugün adadaki müzede replikası duruyor. Orijinal Paris ’te;

Hristiyanlığı en son kabul eden Yunan topluluğu, karadan izole olması ile de bağlantılı olarak, Samothrakili Yunanlar.
Samothraki halkı, antik dinlerine bağlı kalıyorlar uzun süre. Hatta Hristiyanlığı kabulden sonra bile eski inancın etkisi devam ediyor.
Bu etkiden dolayı belki, Samothraki’de büyücülüğün uzun süre hakim olduğu ifade edilir kaynaklarda.

Osmanlı, adayı 1457 yılında ele geçiriyor. Uzun süre Osmanlı’da kalıyor. Ancak Türk/Müslüman yerleşimi yok denecek kadar az.
Adanın isminin Türkçe’ye geçişi de Türklerin adaptasyon kabiliyetinin güzel bir örneği. “Samathraki”, “Semadirek” oluyor!

Adanın yeni sahipleri, denizin ortasında direk gibi semaya yükselen bu adaya orijinalinden daha iyi bir isim buluyor adeta: Semadirek!

1698’de, ada yakınlarında Venedik ile Osmanlı donanması savaşa tutuşuyor. Osmanlı galip geliyor. Sonra sukunet. Yunan ayaklanmasına kadar.


1821 Yunan Bağımsızlık Savaşı sırasında, adadaki nüfusun önemli kısmı hayatını kaybediyor. Öyle ki, Osmanlı dışarıdan Yunan taşıyor adaya.
1912 Balkan Savaşı başladığında, Yunanlar’ın ünlü “Averof” zırhlısı, Ege’deki tüm adalar gibi Semadirek’i de Yunanistan’a katıyor.

Bugün Semadirek, git gide azalan bir nüfusa sahip. Adadaki 3-5 köy yerleşiminde toplam 2 bin küsür kişi yaşıyor.
Ben adayı 2006 yılında ziyaret etmiştim. Saros kıyılarından çocukluğumdan beri izlediğim o dev hep çekmişti beni kendine.

Bir kere Semadirek’e feribot çok keyifli. Yolculuk boyunca yunuslar, kılıç balıkları eşlik ediyor.

Ada, her zamanki gibi tepesinde bir bulutla bekliyor insanı. Adaya indiğiniz yer, merkez kasaba.

Adada kalmanın değişik yolları var: Ev kiralanabiliyor, otelde kalınabiliyor, ama en çok doğada kamp tercih ediliyor.

Samothraki bugün Yunanların bile varlığından haberdar olmadığı dağbaşı bi ada adeta. Ancak bir kesim çok iyi biliyor ve adaya sık sık geliyor.
Modern hippiler! Yunanistan’dan olsun, Avrupa ve dünyanın diğer yerlerinden olsun, bir çok modern hippinin buluşma noktası Samothraki.
Hippiler genellikle adadaki dağdan inen derelerin yanlarında, ağaçların altında kamp kuruyorlar.

Adanın dağından dökülen şelalelerin oluşturduğu göllere giriyorlar.

Adadaki şelale gölleri her zaman tertemiz, duru ve suyu lezzetli. Ancak orman içinden ve kayalardan yürümek gerekiyor.

Adada, her yıl olmasa da arasıra elektronik müzik festivali düzenleniyor. O dönem modern hippiler adayı adeta basıyor.

Samothraki oldukça kuzeyde bir ada ve baya da dağlık. Bu nedenle kışları sert geçiyor. Bulutu eksik olmadığı gibi…

Rüzgarı da sert. Trakya’da bile kar yokken, Samothraki’nin zirvesi beyaza çalabiliyor;

Adanın ilginçlikleri arasında tabi ki keçiler var! Keçiler her yerde ve adanın sahibi gibi. Zaten özgürce dolaşıyolar.

Keçiler için tek risk, bir gece sizin tabağınızı tandır olarak siyaret etmek. Bu arada adaya gidip de oğlak yememek ayıp sayılıyor.
Adanın Türkiye’ye, yani Gökçeada’ya bakan tarafında ise eski bir tank var. Şu an sadece selfie çekmeye yarıyor.

Ben aynen şöyle bi havada, tam fırtına sonrası, tam bu noktadan gitmiştim adaya. Belki o yüzden ayrıca etkiledi.

Ama herkes için etkileyici deneyim olacağını düşünüyorum. Çünkü bu kadar yakında bu kadar uzak bir dünya yok başka.

Samothraki’nin modern hippileri doğayla iç içe bir hayat yaşıyor. Mesela kendi inşa ettikleri bu tip sazdan kulübelerde kalıyorlar;

Adanın en güzel anları geceleri. Zaten çok az yerleşimin olduğu geceler inanılmaz sakin. Elektrik yok, ses yok, sadece yıldızlar var;

Gündüzler yine doğayla iç içe ve eğlenceli. İnsanlar sıcakta buz gibi çağlayan göllerine atlıyor. Mayo, nadiren kullanılan bir aksesuar.

Adanın müdavimleri, doğaya izlerini de bırakıyor bazen. Ada, üzeri boyalı taşlar ve ağaçlarla dolu;

Yunanistan’ın 1. Avrupa’nın 4. Dünya’nın da 11. yüksek şelalesi (180m.) Semadirek’te. Ulaşması zor: denizden ancak. Adada şelale çok ama.

Semadirek Adası arkeolojik kalıntıları arasında bulunan bu taş, şekil itibariyle adaya benziyor ve bir harita olabileceği belirtiliyor.

Türk-Yunan sınırı açıklarındaki Semadirek adasının renkli ortamlarından biri köy kahvesi. Geceleri dünyanın heryerinden müzisyenler oluyor.

Semadirek adasının 1611 metrelik dağının adı Fengari. Fengari ay demek ve bir dolunayda bu zirveye çıkanın tüm istekleri gerçekleşirmiş!

Semadirek’e korkunç bir fırtına sonrası gitmiştim (1.kare), yollar yarılmış, ağaçlar sökülmüştü. Bugün benzeri olmuş ve dağ aşağı akmış! (26 Eylül 2017)

Semadirek (Samohtraki) Adası Saroz kıyılarından böyle görünüyor. Bulunduğunuz yerden görülebiliyorsa kaldırın kafanızı karlı Fengari zirvesine bakın biraz;

Bu yaz “gerçekten farklı” bir yere gitmek istiyorsanız, çok da uzağa bakmanıza gerek yok. Hemen yanı başımızdaki Semadirek (Samothraki) adası, her açıdan bu dünyadan uzak ve izole.

@JorkoYollarda anlatımıyla “ada gibi ada” Semadirek / Samothraki.

Semadirek üzerine belgesel. Yunanca olduğu için bir şey anlamadım ama görüntüler etkileyici. Şimdiden “bu yaz ilginç nereye gidebilirim?” diye düşünenler için harika ve yakın bir seçenek. Tüm Balkanlar’ın en ilginç ve farklı yerlerinden biri bana göre.

“Samothraki” Documentary from WHITE ROOM on Vimeo.


  • 245
  • 1
  •  
  •